Łazienki Królewskie

drukuj

Jak działa filtrowanie

Wybierając filtr automatycznie zmieniają się wyniki a w tytule strony oraz nagłówku h1 można zawsze podejrzeć jakie filtry są aktualnie włączone.

„Łazienki Królewskie (…) pozwalają poczuć, iż <<historia to jest rzecz żywa>>. Albowiem historia Łazienek to nie tylko dzieje budynków i otaczającego je ogrodu. One mają swoją historię, lecz zarazem same stały się historii scenerią. Są świadkami wydarzeń, ale też w nich żywo uczestniczą. Są scenerią zmienną jak pory roku, jak pogoda, światło, kolory, niesione przez wiatr zapachy. Architektura i sztuka, czas przeszły i teraźniejszość, ludzie i przyroda pospołu tworzą genius loci – ducha tego niezwykłego miejsca. Sprawiają, że Łazienki to coś znacznie więcej niż tylko malowniczy ogród, jakich wiele”. (Maria Poprzęcka, "Łazienki – pamięć i niepamięć")

  • 1262

    Jazdowski gród książąt mazowieckich zniszczony został  przez plemiona najeźdźców. Datę tę upamiętnia kolumna usytuowana na skarpie od Alei Ujazdowskich. Otwiera ona historię Łazienek i Warszawy.

    rzeźba orła na tle drzew
  • 1526

    Za panowania Zygmunta Starego Ujazdów staje się centrum dóbr królewskich.

  • 1548

    Umiera Zygmunt Stary. Tereny Ujazdowa dziedziczy królowa Bona.

  • 1553

    Królowa Bona zakłada w Ujazdowie letnią siedzibę. To pierwsza prywatna rezydencja królewska w okolicach Warszawy.

  • 1575

    Budowa drewnianej rezydencji królewskiej w Ujazdowie (prawdopodobnie wg projektu Bernardo Morando). Prace trwają do 1577 r.

  • 1596

    Właścicielem Ujazdowa zostaje król Zygmunt III Waza.

  • 1624

    Budowa murowanej rezydencji Zygmunta III Wazy (Zamek Ujazdowski).

  • 1656

    Wnętrza Zamku Ujazdowskiego zniszczone w czasie "potopu szwedzkiego".

  • 1659

    Kanclerz wielki litewski Krzysztof Zygmunt Pac wznosi dla żony willę zwaną Belwederem.

  • 1668

    Król Jan Kazimierz Waza daruje tereny Ujazdowa w wieczystą dzierżawę podkomorzemu koronnemu Teodorowi Denhofowi.

  • 1674

    Podkomorzy Denhof odstępuje prawa do Ujazdowa marszałkowi Stanisławowi Herakliuszowi Lubomirskiemu.

  • 1683

    Sejm nadaje Stanisławowi Herakliuszowi Lubomirskiemu wieś królewską Jazdowo.

  • 1683

    Na terenach Ujazdowa powstaje willa zwana Łazienką oraz dwa pawilony: Ermitaż i Arkadia (wg projektu Tylmana z Gameren). Zakończenie prac 1689 r.

  • 1717

    Budowa Kanału Piaseczyńskiego, zwanego Królewskim lub Wielkim Kanałem. Zakończenie prac w 1725 r.

  • 1720

    Ujazdów dzierżawi od Teodora Lubomirskiego król August II Sas.

  • 1733

    Ujazdów dziedziczy jego syn i następca August III Sas.

  • 1764

    Stolnik litewski Stanisław Antoni Poniatowski (przyszły król Stanisław August) kupuje od Lubomirskich Ujazdów (zwany później Łazienkami). Płaci 1.100.000 złotych polskich

  • 1773

  • 1775

  • 1777

    Pałac Myślewicki zyskuje ćwierćkoliste, parterowe skrzydła boczne.

  • 1777

    W Sali Jadalnej Białego Domku staje rzeźba Wenus z II w., kupiona we Włoszech przez André Le Bruna i przez niego uzupełniona.

  • 1777

    Jadalnia Białego Domku zostaje udekorowana groteskami (autor: Jan Bogumił Plersch).

  • 1777

    Przed Białym Domkiem staje zegar słoneczny z klęczącym satyrem (prawdopodobnie autorstwa Jana Chryzostoma Redlera).

  • 1778

    Na suficie Pokoju Kąpielowego w Pałacu Myślewickim powstaje malowidło przedstawiające Zefira i Florę (Jan Bogumił Plersch)

  • 1778

    Przed Pałacem Myślewickim staje rzeźba Zefira (Giacomo Monaldi).

  • 1779

    Do Łazienek trafiają z Rzymu rzeźby Fauna tańczącego i Bachantki (autorstwa André Le Bruna) (obecnie eksponowane przed Pałacem na Wyspie).

  • 1779

    Budowa pawilonu do gry w Trou-Madame (projekt Domenica Merliniego) - dziś kawiarnia Trou-Madame.

  • 1779

    Budowa Bramy Chińskiej (projekt Jana Chrystiana Kamsetzera).

  • 1782

    Przekształcenie pawilonu Trou-Madame w Teatr Mały.

  • 1783

    nadbudowa skrzydeł Pałacu Myślewickiego o piętro

  • 1784

    Druga przebudowa Pałacu na Wyspie. Elewacja południowa zyskuje dzisiejszy wygląd. Attyka zostaje zwieńczona rzeźbami Czterech Pór Roku (André Le Brun)

  • 1784

    Stanisław August oddaje Zamek Ujazdowski miastu. Zostaje on przekształcony na koszary.

  • 1785

    Budowa Starej Oranżerii (projekt Domenica Merliniego). Zakończenie prac w 1788 roku.

  • 1785

    Źródło przy ul. Agrykoli zostaje obudowane wg projektu Jana Chrystiana Kamsetzera

  • 1786

    Przed Pałacem na Wyspie staje zegar słoneczny z inskrypcją SAR (początkowe litery łacińskiej wersji imienia królewskiego Stanislaus Augustus Rex)

  • 1787

    Wzniesienie pawilonu zwanego Domem Tureckim (projekt Jana Chrystiana Kamsetzera)

  • 1787

    Powstanie ziemnego amfiteatru nad stawem południowym

  • 1787

    Malowidła Jana Bogumiła Plerscha zdobią teatr w Starej Oranżerii

  • 1788

    Wystrój wzbudził powszechny podziw. Jeden z zaproszonych gości, niejaki Renaud, Francuz przebywający wówczas w Warszawie, dał temu wyraz w słowach: "Szczęśliwe zespolenie smaku rzymskiego z francuskim, takie samo, jakie istniało w pięknych latach Ludwika XIV, daje temu teatrowi uderzający rys wielkości i bogactwa".

  • 1788

    Odsłonięcie pomnika konnego króla (autor Franciszek Pinck)

  • 1788

    Przebudowa Pałacu na Wyspie. Powstają: Sala Balowa, Gabinet Portretowy, Sala Salomona, Galeria Obrazów i Antyszambru. Elewacja północna zyskuje dzisiejszy wygląd

  • 1788

    Przekształcenie Teatru Małego w skład rzeźb (tzw. Forat Marmurowy)

  • 1790

    W narożach attyki belwederku Pałacu na Wyspie stają Cztery Żywioły (André Le Brun)

  • 1790

    W Sali Balowej Pałacu na Wyspie powstają płaskorzeźby: Herkules i Omfale oraz Apollo i Dafne (André Le Brun)

  • 1791

    Amfiteatr obliczony był na wielkie widowiska dla blisko tysiąca widzów. Uroczyste jego otwarcie nastąpiło w rocznicę elekcji króla Stanisława Augusta, 7 września 1791 r. Wystawiono wówczas balet historyczny, Kleopatra, którego fabuła, związana z bitwami morskimi, pozwalała wykorzystać położenie nad wodą i wprowadzić do akcji łodzie. 

  • 1791

    Budowa Starej Kordegardy (projekt Jana Chrystiana Kamsetzera). Zakończenie prac w 1792 roku

  • 1792

    Powstają posągi podtrzymujące blaty kominków w Sali Balowej: Cerber i Centaur oraz Midas i Marsjasz (André Le Brun)

  • 1792

    Dobudowanie do Pałacu na Wyspie dwóch pawilonów. Zakończenie prac w 1793 roku

  • 1793

    Ustawienie przed Pałacem na Wyspie rzeźb Bug i Wisła

  • 1793

    Ukończenie wystroju Sali Balowej. Stają tam rzymskie kopie Herkulesa Farnese i Apolla Belwederskiego, powstają groteski (autor Jan Bogumił Plersch)

  • 1793

    Na attyce widowni Amfiteatru stają rzeźby Komedii i Tragedii oraz 16 posągów dramaturgów (autor Tommaso Righi)

  • 1793

    W Rotundzie Pałacu na Wyspie stają posągi królów Kazimierza Wielkiego, Zygmunta I Starego, Stefana Batorego i Jana III Sobieskiego (autorzy Giacomo Monaldi, Giovachino Staggio i Franciszek Pinck). Ukończenie prac w 1795 r.

  • 1798

    Stanisław August umiera. Łazienki dziedziczy książę Józef Poniatowski

  • 1813

    Ginie książę Józef Poniatowski. Łazienki otrzymuje siostra księcia - Józefa Teresa Tyszkiewiczowa

  • 1817

    Łazienki kupuje car Aleksander I

  • 1818

    Willa Belweder zostaje przebudowana na pałac, rezydencję wielkiego księcia Konstantego (projekt Jakuba Kubickiego). Ukończenie prac w 1822 r.

  • 1818

    Z terenu Łazienek Królewskich wyłączony zostaje Ogród Botaniczny

  • 1820

    Na terenie Ogrodu Botanicznego powstaje Obserwatorium Astronomiczne (projekt Michała Kado, Chrystiana Piotra Aignera i Hilarego Szpilowskiego). Ukończenie prac w 1824 r.

  • 1822

    Budowa Świątyni Sybilli, Świątyni Egipskiej oraz Oranżerii Gotyckiej (projekt Jakuba Kubickiego). Zakończenie prac w 1825 r.

  • 1823

    Nadanie Wodozbiorowi obecnej, klasycystycznej oprawy (Chrystian Piotr Aigner)

  • 1828

    Na skarpie przy Starej Pomarańczarni staje granitowy głaz z zegarem słonecznym (tzw. Głaz Jastrzębowskiego - przyrodnika i fizyka)

  • 1830

    29 listopada 1830 r. z budynku Szkoły Podchorążych Piechoty w Łazienkach (Podchorążówki) wyszła grupa spiskowców, która opanowała pobliski Belweder, siedzibę dowódcy sił rosyjskich, wielkiego księcia Konstantego. Przewodził jej podporucznik Piotr Wysocki. Tak w Łazienkach Królewskich zaczęło się powstanie listopadowe.

  • 1830

    Przebudowa Teatru Małego na kordegardę zwaną Nową Kordegardą (projekt Jakuba Kubickiego)

  • 1848

    Dobudowanie cerkwi do zachodniego skrzydła Pałacu na Wyspie (projekt Andrzeja Gołońskiego)

  • 1858

    Pożar Pałacu na Wyspie 

  • 1860

    Budowa Nowej Pomarańczarni (projekt Józefa Orłowskiego i Adama Adolfa Loewego). Ukończenie prac w 1861 roku

  • 1909

    Konkurs na projekt pomnika Fryderyka Chopina

  • 1914

    Większość ruchomego wyposażenia pałaców wywożą opuszczający Warszawę Rosjanie

  • 1918

    Belweder zostaje siedzibą Naczelnika Państwa marszałka Józefa Piłsudskiego

  • 1918

    1918 Łazienki stają się własnością państwa (jako Reprezentacyjne Gmachy Rzeczpospolitej)

  • 1919

    Powstanie rzeźby Jutrzenka autorstwa Zofii Trzcińskiej-Kamińskiej ustawionej w latach 30. XX w. w ogrodach łazienkowskich

  • 1919

    Wystawa Sto lat malarstwa polskiego w Pałacu na Wyspie

  • 1921

    Restauracja Pałacu na Wyspie. Rekonstrukcja kaplicy w Pałacu. Zakończenie prac w 1922 r.

  • 1921

    Na mocy traktatu ryskiego zwrot niektórych dzieł sztuki zagrabionych z Łazienek przez Rosjan

  • 1922

    Belweder staje się oficjalną rezydencją prezydenta Rzeczypospolitej

  • 1926

  • 1926

  • 1926

    Przewrót majowy. Atak na Belweder, walki w ogrodach łazienkowskich

  • 1939

    Wybuch II wojny światowej. Wyposażenie pawilonów Łazienek i Belwederu ewakuowane do piwnic Muzeum Narodowego w Warszawie

  • 1940

    Hitlerowcy niszczą pomnik Fryderyka Chopina

  • 1944

    Hitlerowcy częściowo palą Pałac na Wyspie

  • 1945

    Początek odbudowy Pałacu na Wyspie

  • 1947

    Rozebranie cerkwi przy Pałacu na Wyspie

  • 1948

    Zniszczenie XVIII-wiecznej maszynowni sceny Teatru Królewskiego i budowa nowoczesnej maszynowni

  • 1954

    Rozebranie spalonych w czasie II wojny światowej murów Zamku Ujazdowskiego

  • 1958 - 1970

    Pałac Myślewicki był miejscem kilkudziesięciu spotkań przedstawicieli władz Chińskiej Republiki Ludowej i Stanów Zjednoczonych Ameryki. Prowadzone tu rozmowy były główną formą dialogu między oboma państwami i przyczyniły się do budowania wzajemnego zaufania oraz zachowania pokoju.

  • 1958

    Odsłonięcie zrekonstruowanego pomnika Fryderyka Chopina.

  • 1960

    Otwarcie Pałacu na Wyspie dla zwiedzających

  • 1960

    Zakończenie prac przy odbudowie i konserwacji Przedsionka, Pokoju Bachusa, Pokoju Kąpielowego, Sali Balowej, Rotundy, Jadalni i Kredensu w Pałacu na Wyspie

  • 1960

    Powołanie Oddziału Łazienek Muzeum Narodowego w Warszawie

  • 1962

    Udostępnienie zwiedzającym kolejnych sal Pałacu na Wyspie, w tym Galerii Obrazów

  • 1965

    Ukończenie prac restauracyjnych w Pałacu na Wyspie

  • 1968

    Otwarcie dla zwiedzających Białego Domku, użytkowanego po wojnie przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych

  • 1968

    Przekazanie Łazienkom Starej Oranżerii użytkowanej po wojnie przez Teatr Narodowy, Urząd Rady Ministrów i Zarząd Pałacu Kultury i Nauki

  • 1975

    Odbudowa Zamku Ujazdowskiego. Zakończenie prac w 1981 r.

  • 1992

    Ustawienie na terenie ogrodu Łazienek Królewskich brązowego odlewu popiersia Stanisława Augusta (według  popiersia autorstwa André Le Bruna).

  • 2000

    Odsłonięcie pomnika Henryka Sienkiewicza, autorstwa Kazimierza Gustawa Zemły

  • 2011

    Odsłonięcie popiersia Franciszka Liszta, daru miasta Budapeszt.

  • 2012

    ustawienie w Ogrodzie Modernistycznym (części ogrodów łazienkowskich) współczesnej rzeźby zegara według projektu Adama Myjaka

  • 2013

    Odsłonięcie kopii antycznego Omfalosa z Delf, wykonanej przez współczesną grecką artystkę Christinę Papageorgiou. Wykuty z marmuru stożkowy posąg, na którym znalazły się wybrane sentencje siedmiu mędrców, został umieszczony obok Świątyni Sybilli.

  • 2014

    Położony jest w północnej części ogrodów łazienkowskich. Został zaprojektowany według  historycznych wzorców zaczerpniętych z rezydencji księcia Gonga w Pekinie.

  • 2015

    Na tle iluzjonistycznie namalowanej architektury i włoskiego pejzażu, wyeksponowane są kopie najsłynniejszych starożytnych rzeźb, w tym m.in. Grupa Laokoona, Flora Farnese i Apollo Belwederski.

  • 2015

    Jeden z najważniejszych budynków Łazienek Królewskich odzyskał dawny blask. Konserwatorom udało się odsłonić historyczne polichromie i przywrócić zabytkowi kolorystykę, zgodną z jego autentycznym XVIII-wiecznym charakterem. Wnętrze pałacu zostało także wzbogacone o kopie antycznych rzeźb.