Zapraszamy na spotkanie z cyklu "Nasi Wielcy", poświęcone wspomnieniu życia i twórczości Franciszka Szaniora, ogrodnika i planisty, w 80. rocznicę jego śmierci. Prelekcję wygłosi Iwona Wildner-Nurek, główna specjalistka w Zespole ds. Krajobrazu i Zieleni Zabytkowej w Narodowym Instytucie Dziedzictwa. 

Franciszek Szanior (1853-1945) - ogrodnik i plani­sta, twórca założeń parkowych, jeden z pionierów odrodzenia polskiego ogrodnictwa na przełomie XIX i XX w. Fachową wiedzę i doświadczenie zawodowe zdo­bywał w Ogrodzie Pomologicznym i Ogrodzie Botanicznym w Warszawie (1871-1872) oraz w Ecole Municipale et Departamentale d’Arbo­riculture de la Ville de Paris (Szkoła Arborystyki m. Paryża, 1873-1874), a także podczas podróży zagranicznych do europejskich miast, głównie Fran­cji i Niemiec. W latach 1876-1906 pełnił funkcję Głównego Ogrodnika m. Warszawy. Przyczynił się do poprawy struktury systemu zieleni miejskiej, poprawił jej kondycję i wzbogacił o nowe elementy. Był autorem założonych wówczas dwóch parków miejskich (Parku Ujazdowskiego i Parku Skaryszewskiego), a także przekształ­cenia regularnych ogrodów pałacowych (Ogrodu Saskiego i Ogrodu Krasińskich) w duchu naturalistycznym. Parki projektował także poza Warszawą - samodziel­nie, m.in. w Oblęgorku i Ciechocinku, lub wspólnie z Walerianem Kronenbergiem lub Tadeuszem Chrząńskim (m.in. Opinogóra Górna, Guzów, Krasne, Spała). 

W czasie długoletniej, trwającej niemal siedemdziesiąt lat, pracy zawodowej, poza twórczością projektową był aktywny na wielu innych polach, dążąc do podniesienia poziomu ogrodnictwa na ziemiach polskich pod zaborami. Był jednym z założycieli pierwszej polskiej Szkoły Ogrodniczej (1874-1886) oraz pierwszego polskiego czasopisma ogrodniczego "Ogrodnik Polski" (1879-1905), Towarzystwa Ogrodniczego Warszawskiego (od 1884), skupiającego ogrodników i miłośników ogrodnictwa, przy którym w 1889 r. z inicjatywy lekarza S. Markiewicza powstał Komitet Plantacyjny, a w 1915 r. Koło Planistów, pierwsze polskie zrzeszenie projektantów terenów zieleni.

Prowadził działalność dydaktyczną w Szkole Ogrodniczej, następnie w Wyższej Szkole Ogrodniczej (1916-1921) w zakresie projektowania oraz zakładania parków i ogrodów. Współorganizował krajowe konkursy projektowe, zjazdy i wystawy ogrodnicze, a także brał udział w wystawach zagranicznych. W 1927 r. w Brukseli zdobył z zespołem "Grand Prix. Lwów", złoty medal w dziale "Planów".

Za zasługi w rozwoju kultury ogrodniczej został odznaczony Krzyżem Kawa­lerskim Orderu Odrodzenia Polski. 

Cykl "Nasi Wielcy", prezentujący osiągnięcia architektów krajobrazu, ogrodników i planistów, zasłużonych dla polskiej sztuki ogrodniczej, odbywa się w ramach projektu "Świat ogrodów Longina Majdeckiego". Organizatorzy: Muzeum Łazienki Królewskie, Stowarzyszenie Konserwatorów Zabytków.